25 & 50 jaar geleden

50 en 25 jaar geleden: april 1967 en april 1992

50 JAAR GELEDEN

April 1967


maandag 3 De provoboot in de Korte Prinsengracht is zwaar beschadigd, vermoedelijk door jongeren die 's avonds samenkomen op het Centraal Station. "Jaloezie is hun drijfveer, omdat provo alles heeft en zij niets", weet provo Hans Tuynman.
dinsdag 4 Banketbakkerij Miltenburg in de Kinkerstraat gaat een week dicht op last van de Keuringsdienst van Waren. De 66-jarige bovenbuurvrouw R.E. Vulling heeft vrijdag j.l. de portiek 'schoongemaakt' met onverdunde lysol. Haar bezwaar tegen geluidsoverlast van de machines in de bakkerij was niet ontvankelijk verklaard.
Ajax-voorzitter Jaap van Praag bevestigt de komst van het achttienjarige talent Arie Haan, die nu nog speelt voor de amateurclub WVV uit Winschoten.
woensdag 5 Een groep van 120 mariniers uit Amsterdam en Den Helder onderneemt op het Centraal Station een 'zuiveringsactie' tegen rondhangende jongeren. Enkele mariniers proberen bij langharige jongens het haar af te knippen.
vrijdag 7 Zangeres Liesbeth List schittert op het feestdiner van de Amsterdamse diamanthandel Lewis en Zoon in het Hilton Hotel met een collier met robijnen en diamanten van de Russische keizerin Catharina de Grote ter waarde van f 5 miljoen. Vijf gewapende bewakers houden een oogje in het zeil.
zaterdag 8 "Een burgerwacht is een groot woord", zegt secretaris C.A. Koreman over het pleidooi van winkeliersvereniging Damrak om een hulpkorps ter ondersteuning van het wettelijk gezag op te richten.
maandag 10 Applaus klinkt in het Paroolgebouw in de Wibautstraat als radiopresentator Henk van Stipriaan het eindbedrag van f 240.000,- bekendmaakt van de VARA-actie ten bate van het Wiesenthal Fonds voor de opsporing van oorlogsmisdadigers.
woensdag 12 De rijksrecherche arresteert de hoofdvertegenwoordiger van de Russische luchtvaartmaatschappij Aeroflot, Wladimir Gloechow, op verdenking van "het uitleveren van staatsgeheimen aan een vreemde mogendheid".
donderdag 13 De Turkse ambassadeur opent in de Goudsbloemstraat het eerste Turkse restaurant in Nederland: Topkapi Lokantasi.
donderdag 20 "Dit is van A tot Z gelogen en wordt zomaar opgeschreven." Burgemeester Gijs van Hall ontkent dat hij ontslag wil nemen om de kritiek van de Commissie Enschedé over het Amsterdamse politieoptreden vóór te zijn.
zaterdag 22 Op het Rokin worden uit protest tegen de Griekse militaire staatsgreep de ruiten ingegooid van het Griekse consulaat.

 

Woensdag 12 april 1967
Urenlange jacht in Artis op ontsnapte neushoorn
"Neushoorn los!", klinkt het luid in dierentuin Artis. Ook oppasser Dick Bouquet, bezig met het schoonmaken van een hertenverblijf, hoort het tot zijn schrik. En inderdaad, het neushoornwijfje Farou – tien jaar oud en 1500 kilo zwaar – dendert met 70 kilometer per uur langs de dierenverblijven. Ze is doodsbang, ziet Bouquet. Hij tracht met strobalen een route te maken naar haar tijdelijke verblijf in het olifantenhuis.
"De neushoorns zitten daar omdat hun park wordt gerepareerd. Alle deuren gaan elektrisch, met uitzondering van één deur die is beveiligd met een bout en moer. Maar die zijn verdwenen." De 300 bezoekers worden in allerijl de dierentuin uit geloodst. Een urenlange jacht volgt op het ontsnapte dier, dat een spoor van vernielingen trekt.
Uiteindelijk besluit dierenarts G.M. Smits van Artis om Farou met een injectiepistool te verdoven. Pas na zeven treffers valt ze versuft neer, waarna 35 man haar met vastgebonden poten naar de olifantenstal slepen. "Ze is vannacht nog even tot leven gekomen", zegt een terneergeslagen Bouquet de volgende morgen. "Ik dacht dat ze het zou halen. Maar om half drie was het helaas afgelopen."

25 JAAR GELEDEN

April 1992


woensdag 1 Het arbeidsbureau weigert de ontslagvergunning voor 40 van de 100 werknemers van sigarettenfabriek BAT, die gaat sluiten.
donderdag 2 Stadsdeelvoorzitter Jaap Ruijgers van Zuidoost maakt zich zorgen over het grote aantal Surinamers dat legaal op een toeristenvisum op bezoek is gekomen maar nu illegaal in de Bijlmermeer verblijft.
maandag 6 Uit het water van de Kostverlorenvaart nabij de Overtoomse Sluis worden twee blote vrouwenbenen opgevist.
dinsdag 7 De veiling bij Christies van 17de-eeuws Chinees porselein uit een Chinees wrak bij Vietnam brengt f 13 miljoen op. Vijf vazen met decoraties van Amsterdamse grachtenpanden gaan voor f 126.500,- weg.
zondag 12 Legalisatie van hasj en marihuana is dé remedie tegen misdaadorganisaties die groot zijn geworden met de verkoop ervan, zegt hoofdcommissaris Eric Nordholt in het televisieprogramma De Vierde Kamer.
woensdag 15 Het nieuwe Ajax-stadion mag er komen in Zuidoost, besluit de gemeenteraad, maar als de bouwkosten uit de klauwen lopen, trekt de gemeente zich terug.
donderdag 16 Bulldog-eigenaar H. de V. krijgt een boete van f 40.000,- wegens omvangrijke hasjhandel in zijn coffeeshops. Hij ontkent elke betrokkenheid.
Zes tot zeven jaar zijn de gevangenisstraffen voor de vier mannen die vorig jaar twintig schilderijen hebben gestolen bij een nachtelijke inbraak in het Van Gogh Museum. Advocaat Bram Moszkowicz: "Dit is niet normaal meer! Het is en blijft slechts diefstal [...]."
vrijdag 17 Tientallen Ajaxfans dromen samen voor de poorten van De Meer, waar morgen de voorverkoop start van de thuiswedstrijd in de UEFA-Cupfinale in het Olympisch Stadion tegen het Italiaanse Torino.
donderdag 23 Stadsdeelraad Zuid vraagt bij het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen een sloopvergunning aan voor het Olympisch Stadion. maandag 27 Wethouder Louis Genet wil studenten huisvesten in Bos en Lommer om gettovorming te voorkomen in straten met veel allochtonen.
dinsdag 28 Fotopersbureau Magnum eist 600 oude persfoto's op van fotograaf Willem Diepraam, die volhoudt dat hij zijn collectie bij het vuilnis heeft gevonden voor fotopersbureau ABC aan de Oudezijds Achterburgwal.
woensdag 29 Museum Fodor dicht en forse bezuinigingen op Het Nationaal Ballet, Toneelgroep Amsterdam, Carré, Paradiso, Concertgebouw en Stichting Beeldende Kunst, zijn de belangrijkste voorstellen in het Kunstenplan Amsterdam van wethouder Ernst Bakker.

Dinsdag 21 april 1992
Gijzelingsactie bij supermarkt Buikslotermeerplein
De politie is er snel bij wanneer drie met pistolen gewapende mannen in alle vroegte om 5:45 uur tijdens de bevoorrading supermarkt C 1000 op het winkelcentrum Buikslotermeerplein overvallen. Maar liefst 200 agenten omsingelen de winkel, ook een arrestatieteam met karabijnen is erbij. Wat volgt is de gijzeling van vijftien personeelsleden, van wie er al snel acht worden vrijgelaten.
Na ruim drie uur onderhandelen slaagt de politie erin de overvallers naar buiten te krijgen. Ze worden overmeesterd en geboeid en met een kap over het hoofd afgevoerd. "Schiet die klerelijers toch meteen neer", roept een buurtbewoner vanaf een flatgalerij. Hij krijgt bijval van een toeschouwster: "Wij zijn veel te lief voor dat soort lui! Ik ben op van de zenuwen, je bent nu toch bang als je boodschappen gaat doen." Over de nationaliteit van de Engelssprekende mannen tast de politie nog in het duister. Ondertussen arriveren de eerste nietsvermoedende klanten met lege boodschappentassen bij het nog afgesloten Buikslotermeerplein: "Wat is hier aan de hand?"

 

50 en 25 jaar geleden: maart 1967 en maart 1992

50 JAAR GELEDEN


Maart 1967

vrijdag 3 De zedenpolitie neemt de gehele oplage van de Jan Cremer krant in beslag. Er bestaat een "redelijk vermoeden" dat de inhoud "aanstotelijk is voor de eerbaarheid".
dinsdag 7 De nieuwe betonranden langs de vrije trambaan op de Overtoom gaan er alweer uit. Na een reeks aanrijdingen tegen de richels wordt de proef tegen autoverkeer op de trambaan stopgezet.
woensdag 8 Dukla Praag schakelt Ajax uit in de kwartfinale van het Europese bekertoernooi voor landskampioenen.
donderdag 9 In de Wibautstraat bivakkeert de 35-jarige expeditieknecht F. Heinsius met zijn bedlegerige vrouw in een bestelwagen. Het stel is uit hun woning gezet na klachten van buren over de vrouw, die sinds de dood van het jongste dochtertje onder psychiatrische behandeling is.
Op het Stationsplein verdrijft de politie een groep van 30 jongens en meisjes; ze zouden treinreizigers lasting vallen en met elkaar rotzooien.
zaterdag 11 De grote wijzer van de Zuiderkerkklok bungelt na rukwinden gevaarlijk aan de toren en wordt door een hoofdagent en een gemeenteambtenaar verwijderd.
zondag 12 Bij een inbraak in een magazijn aan de Lijnbaansgracht worden 96 speelgoedtreinen en 100 racebanen gestolen ter waarde van f 7000,-.
woensdag 15 De 29-jarige hoofdagent J.D. krijgt een geldboete van f 100,- voor het gebruik van "ongepast wapengeweld" tegen de 22-jarige student Cas Wouters, vorig jaar juli.
donderdag 16 Ambtenaren kijken toe bij een proef van de Nederlandse Speedboot Club (HSC) op de Amstel. De HSC wil een internationale speedboatrace organiseren, maar de gemeente is bang voor schade aan de beschoeiing.
vrijdag 17 De Amsterdamse politie krijgt er 60 marechaussees en 40 agenten bij van andere gemeentelijke Noord-Hollandse korpsen.
Het provoblad God, Nederland en Oranje wordt in beslag genomen vanwege "tenminste één tekening die een belediging zou zijn voor de koningin".
zaterdag 18 De tieners Anneruth en Mark Wibaut onthullen op de Wibautstraat (tegenover de Graaf Florisstraat) het standbeeld van hun grootvader Floor Wibaut, de legendarische Amsterdamse wethouder.
maandag 20 Duitse pijpleidingdeskundigen van Mobil Oil worden ondergebracht op het studentenschip Caledonia in het Westelijk Havengebied, dat kampt met leegstand.
dinsdag 21 Stuntman Hammie de Beukelaar opent in de Warmoesstraat bar-dancing Ponderosa in de stijl van de populaire televisieserie Bonanza.


Maandag 6 maart 1967
Einde aan parkeerchaos op de bruggen
Burgemeester Gijs van Hall schildert op maandagmorgen 6 maart bij het Binnengasthuis gele strepen op de trottoirbanden van de brug over de Oudezijds Achterburgwal. Ambtenaren van Publieke Werken gaan de overige 355 bruggen onder handen te nemen. B&W wil met het parkeerverbod een einde maken aan de verkeerschaos, ontstaan door het nieuwe landelijke verkeersreglement per 1 januari van dit jaar. Dat zit vol slordigheden. Zo moet een fietser met een aflopende ketting of een lekke band bij het verhelpen van het euvel een rode gevarendriehoek plaatsen: een fiets is een voertuig zoals een auto... En per abuis is nu ook parkeren op bruggen toegestaan, wat in het overvolle centrum op grote schaal gebeurt. De bruggen staan vol met auto's – soms in dubbele rijen – en de chaos is enorm. Het verven van de stoepranden is nog een hele klus, want vaak is er slechts ruimte voor een dun geel streepje tussen twee bumpers. Maar de bedoeling is helder: parkeren op de Amsterdamse bruggen is na twee chaotische maanden niet langer toegestaan.
(Bekijk het filmpje)

 

25 JAAR GELEDEN

Maart 1992

zondag 1 Ruim 150 evangelische christenen van de Christengemeente Amsterdam rijden biddend voor de stad over de Ringweg en houden onderweg korte gebedsdiensten.
woensdag 4 Als "teken van beschaving voor de komende generaties" wordt bij de start van de bouw van koopwoningen op het KNSM-eiland een tijdkoker verzonken, met daarin Nederlandse munten en postzegels, bouwtekeningen van de nieuwe woningen en enkele dag- en opiniebladen.
vrijdag 6 Het cellentekort in Amsterdam is zo fors dat vorige maand maar liefst 39 verdachten van zware delicten zijn heengezonden.
zaterdag 7 Rechercheur Rob Raat van politiebureau Meer en Vaart start op het Osdorpplein een omstreden project met vijf patrouillerende jongeren, die allemaal met de politie in aanraking zijn geweest.
dinsdag 10 "Onder Leo Beenhakker had ik nu gewoon op het veld gestaan", zegt de 22-jarige Ajacied Bryan Roy in Het Parool. Na een meningsverschil met de nieuwe trainer Louis van Gaal begint hij vaker op de bank dan in de basis.
donderdag 12 De banenpool is een groot succes: 880 langdurige werklozen werken met behoud van uitkering bij de diverse gemeentelijke diensten en er komen er nog eens 1300 bij.
vrijdag 13 In de Indische Buurt gaat de eerste paal in de grond voor 21 allochtonenwoningen van woningbouwvereniging Ons Belang.
donderdag 19 Na protest van de actiegroep Act-Up stopt de GG&GD met de werving in homocafé Havana van deelnemers aan een onderzoek naar de verspreiding van Aids onder jonge homoseksuelen.
vrijdag 20 "Gelul op een laag pitje", is de reactie van Taxicentrale Amsterdam op het voorstel van stadsdeel Zuidoost om de snorders in de Bijlmermeer een 'mini-taxivergunning' te geven: hun positie is al veel te sterk.
zaterdag 21 Premier Ruud Lubbers wordt bij de demonstratie van Nederland Bekent Kleur op het Museumplein bekogelt met eieren, tomaten en sinaasappels.
zondag 22 Ria Alberti lanceert op een drukbezochte Willy Alberti-tentoonstelling in Hotel Slotania haar plan voor een museum over Jordaanzangers en -zangeressen.
woensdag 25 Een kleine meerderheid (52,96%) stemt bij het 'autoreferendum' voor minder auto's in de binnenstad.
vrijdag 27 De politie bevrijdt in een woning in Amsterdam-Oost een 23-jarige vrouw. Zij is tijdens vijf maanden gijzeling mishandeld en verkracht door de 30-jarige gijzelnemer.


Maandag 9 maart 1992
Ghanese drugsbende in de Bijlmer opgerold
In de Bijlmermeer rolt de politie op 9 maart een internationale Ghanese drugsbende op, in nauwe samenwerking met collega's uit de Verenigde Staten, Engeland en Zwitserland. De bende draaide volgens chef K. van Velzen van de narcoticabrigade een jaaromzet van f 150 miljoen en beschikte over 1500 adressen, een netwerk van honderden koeriers en een eigen paspoortenvervalserij. Slechts 29 verdachten worden gearresteerd. 20 van hen hebben ten onrechte een uitkering ontvangen, één maar liefst f 67.000,-.
Volgens de politie wonen er meer dan 10.000 illegale Ghanezen in de Bijlmer. Stadsdeelraadvoorzitter Jaap Ruijgers eist rectificatie van de politiecijfers: "Dat oprollen van de drugsbende was een successtory, maar met die aantallen illegalen hebben ze een veel te groot verhaal willen maken." Hoofdcommissaris Eric Noordholt: "Het is een nog voorzichtige schatting." De Ghanese gemeenschap reageert ontstemt. Vertegenwoordigers vragen in een petitie aan burgemeester Ed van Thijn om de politieambtenaren die "de ophef hebben veroorzaakt" aan te sporen afstand te nemen van hun beweringen.

50 en 25 jaar geleden: februari 1967 en februari 1992

50 JAAR GELEDEN

Februari 1967
donderdag 2 De Keuringsdienst van Waren deelt 159 waarschuwingen uit aan snackbars en automatieken voor de "bacteriologische toestand" van kroketten, bamiballen en salades. Ook de toevoeging van water aan melk en sulfiet in gehakt is een "onuitroeibaar" probleem.
vrijdag 3 De Stadsreiniging gaat proberen het publiek te bewegen gebruik te maken van plastic afvalzakken. Directeur E. Otten is positief: "Er zijn mensen die het al doen."
dinsdag 7 De verkeerspolitie plaatst parkeerborden voor fietsers en brommers op drukke plekken waar parkeren alleen is toegestaan in de daarvoor bestemde tegels met wielgleuf.
woensdag 8 Dronken steekt de 44-jarige vrouw J.A.S. in haar woning aan de Burgemeester Van Leeuwenlaan de 52-jarige magazijnbediende P. Dijkstra, met wie ze samenwoont, een broodzaag tussen de schouderbladen.
Het ontwerp van ir. Bernard Bijvoet voor een operagebouw op het terrein van de Oude Rai in de Pijp krijgt de goedkeuring van de gemeenteraad. Voor het bestek, de bestektekening en de begroting is f 1.000.000,- beschikbaar.
donderdag 9 De nachtwaker van de Markthallen moet een moederhond en haar zeven jongen afstaan, omdat ze verblijven in een hok zonder stro of bescherming tegen regen en wind.
vrijdag 17 Met een van Circus Tony Boltini geleende kameel trekt de 19-jarige zanger Rob Elson door de stad om de aandacht te vestigen op een missverkiezing voor bejaarden en zijn actie voor gratis bejaardenzorg.
In het jacquet van zijn vader trakteert Paroolverkoper Martien van den Burg op het Stadaionplein zijn 200 vaste klanten op een gratis krant. De reden: hij doet vandaag zijn doctoraal examen in de economie.
donderdag 23 "Ik word er gek van, het is nog erger dan de wedstrijd tegen Liverpool iedereen wil kaarten voor de volgende ronde van de Europa Cup tegen Dukla Praag," verzucht Ajax-voorzitter Jaap van Praag in zijn platenwinkel in de Spuistraat. "Een stadion met 100.000 plekken zou nog te klein zijn."
zaterdag 24 Jantine van der Knaap (24) lanceert een computerdatingprogramma voor eenzame mensen.
maandag 27 Sectie wijst uit dat de zaterdagavond na een vechtpartij Op de Jaap Edenbaan overleden 15-jarige leerling-monteur Ronnie Stern uit de Sassenheimstraat een ernstige hartafwijking had.

Vrijdag 10 februari 1967
Dode bij explosie Shell laboratorium
Op het nieuwe Shell-laboratorium aan de Badhuisweg in Amsterdam Noord komt de 19-jarige laboratorium-assistent F.B. Kramer om het leven als een fles met menggas ontploft. De explosie brengt een kettingreactie teweeg bij andere gasflessen, waardoor nog twee laboranten gewond raken aan hoofd en benen. Drie anderen in dezelfde ruimte blijven ongedeerd. De ravage is enorm. Een binnenmuur wordt compleet weggeslagen en bijna alle ruiten van het laboratorium sneuvelen. De bedrijfsbrandweer heeft de beginnende brand snel onder controle. Het jonge slachtoffer was bezig een ventiel aan te brengen op de hogedrukfles met menggas. De montage verliep niet vlekkeloos. Om het toch voor elkaar te krijgen, verrichtte hij vermoedelijk een noodlottige handeling, met de dodelijke explosie als gevolg.

 

25 JAAR GELEDEN

Februari 1992
zaterdag 1 Op de Overtoom start een experiment met de vrije trambaan.
dinsdag 4 In een woning in de Hudsonstraat worden de lijken aangetroffen van drie Turkse mannen, die door messteken om het leven zijn gekomen. De politie denkt aan een liquidatie.
donderdag 6 Bij een gasexplosie in een flat aan de Heemsterhuisstraat raken negen mensen gewond, onder wie een baby.
Disco-sociëteit Richter in de Regulierbreestraat bestaat tien jaar; tv-presentator Jan Lenferink trakteert de feestgangers op een schaal cocaïne "van hoog Richtergehalte".
vrijdag 7 Amsterdammers die kunnen aantonen dat ze binnen één jaar driemaal van hun fiets zijn beroofd, hebben recht op een week gratis openbaar vervoer, vindt gemeenteraadslid Roel van Duijn.
zaterdag 8 In de Beurs van Berlage staren 330 acteurs exact 63 minuten en 11 seconden het publiek aan.
vrijdag 14 Een 36-jarige vrouw beklad diverse hulpverleningsinstellingen met hakenkruizen en gooit brandbommen. Ze is boos over het uitblijven van psychiatrische hulp.
zaterdag 15 Een voorbijganger ontdekt in het water van het IJ bij de pontfuik aan de De Ruyterkade een lijk van een nog onbekende 30-jarige vrouw.
maandag 17 Stadsdeel Westerpark wil een groot deel van het gelijknamige park met wildroosters ontoegankelijk maken voor honden.
dinsdag 18 Een opmerkelijke acteur op de planken in Felix Meritis: Christof Wackernagel. De ex-terrorist van de Rote Armee Fraktion (RAF) was in 1977 betrokken bij een schietpartij met agenten in Osdorp. Hij speelt een rol in het toneelstuk Der Auftrag. Erinnerung an eine Revolution van Heiner Muller over de turbulente jaren tachtig.
donderdag 20 Tanja, het 30-jaar oude nijlpaard van Artis, doet mee aan een proef met een anticonceptieprikpil. Jonge nijlpaardjes zijn moeilijk elders te plaatsen en ook is Tanja een slechte moeder: van haar vijftien jongen overleefden er slechts vijf.
vrijdag 21 Theo van Gogh krijg een boete van f 2000,- wegens voor Joden grievende en beledigende passages in zijn boek De Weldoener. De Stichting Bestrijding Antisemitisme (Stiba) had een strafklacht ingediend.
woensdag 26 Op het stadsnomadenterrein aan de Australiëhaven worden de laatste drie overgebleven bewoners door de politie verwijderd en zes caravans en enkele bussen weggesleept.

Maandag 3 februari 1992
Computerkrakers Vrije Universiteit aangehouden
Computercriminaliteitspecialisten van de Amsterdamse politie en de Centrale Recherche Informatiedienst arresteren voor het eerst in Nederland twee computerkrakers. Vier maanden geleden ontdekten systeembeheerders van de Vrije Universiteit (VU) dat onbevoegden het computersysteem gebruikten. Intensief speurwerk leidde naar informatica-ingenieur Rob N. (25) uit Nunen en informaticastudent Harry W. (21) uit Roermond. De VU gaat de schade van f 100.000,- – onder andere voor vervanging en beveiliging van het computersysteem – proberen te verhalen op de hackers.
"We zagen direct dat het geen kwajongens waren", zegt Wim Renkema, hoofd van de faculteit Aardwetenschappen. "Er waren essentiële besturingssystemen gewijzigd en ze hebben na onze ontdekking de inbraakpogingen proberen te wissen. De hackers lijken geen misbruik te hebben gemaakt van de opgeslagen gegevens, zoals het werk van promovendi. Ze wilden kennelijk alleen maar kijken hoever ze konden gaan. Maar onze integriteit is aangetast."

50 en 25 jaar geleden: januari 1967 en januari 1992

50 JAAR GELEDEN

Januari 1967

dinsdag 3 Op de met halve spoorbomen beveiligde spoorwegovergang bij station Sloterdijk komen kort na elkaar twee treinen in botsing met respectievelijk een personenauto en een kraanwagen van de politie, die de eerder geschepte auto wil wegslepen.
zondag 8 7000 toeschouwers zien Kees Verkerk en Stien Kaiser de nationale titels langebaanschaatsen winnen op de Jaap Edenbaan.
maandag 9 De melkoorlog bereikt ook Amsterdam als enkele filialen van Spar melk in plastic verpakking voor 49 cent verkopen, zonder winstmarge.
zaterdag 14 Beatdanseres Helen Leclerq is boos op televisieregisseurs die louter buitenlandse dansers engageren. Na een demonstratie door de stad treedt zij met haar dansgroep uit protest op in het Nieuwe de la Mar.
zondag 15 In de Londense hotelkamer van de Amsterdamse kunstschilder J.A. van der S. wordt de buit gevonden van de inbraak vorige week bij juwelier Regli in de Kalverstraat: 591 horloges, 64 ringen en broches, armbanden en halssnoeren ter waarde van f 100.000.-.
donderdag 19 Lagereschoolleerlingen krijgen de komende maanden verkeersonderricht in de tijdelijke, mobiele verkeerstuin van het Verbond voor Veilig Verkeer. Plaats van gebeuren is de GVB-busgarage in de Jan Tooropstraat.
vrijdag 20 Op het Amstelstation moet treinreiziger G.M. Hendriks (50) zijn vergeefse sprong naar de al vertrekkende stoptrein richting Utrecht met de dood bekopen.
zondag 22 Een groep van 60 jongeren demonstreert bij enkele kerken tegen de oorlog in Vietnam. Uit principiële gronden is er geen vergunning aangevraagd, een grote politiemacht staat paraat.
maandag 23 Was het kortsluiting of een achteloos weggooide sigaret? Hoe het ook zij, er is enorme brandschade in de Korte Leidsedwarsstraat. De cafés Shocking Bar en Golden Steps zijn verwoest, de dancings Caramella en Lucky Star zwaar beschadigd.
dinsdag 24 De Duitse prins Metfried zu Wied vindt op een kijkdag van veilinghuis Max van Waay aan het Rokin tien schilderijen terug die vorig jaar uit zijn onbewoonde familiekasteel zijn gestolen.
donderdag 26 Een ontspoorde goederentrein zorgt voor een ravage op het westelijk spooremplacement bij het Centraal Station.
zaterdag 28 De Amsterdamse Hockey & Bandyclub viert zijn 75-jarig bestaan met een bandywedstrijd op de Jaap Edenbaan. Bandy is een wat vergeten voorloper van ijshockey.

Donderdag 19 januari 1967
Eerste van reeks branden: is er weer een pyromaan actief?
Een nachtelijke brand richt bij kunsthandel Roelofs op Rokin 106 grote schade aan. Enkele kostbare schilderijen en Saksisch porselein gaan verloren. Dezelfde avond worden smeulende, met petroleum overgoten deurmatten gevonden bij de juridische boekhandel van Scheltema en Holkema op de Grimburgwal en bij woningen in Spuistraat, Nes, Weesperzijde en Graaf Florisstraat. De vrees slaat toe: is de pyromaan teruggekeerd die vorig jaar actief was in de Bethaniënbuurt?
De volgende dag is het wéér raak. Nu in het atelier en woonhuis van naaldkunstenares Cecile Dreesmann in de Anna Vondelstraat. Twee Braziliaanse toeristen zien een haastige blonde vrouw in regenjas 'iets' in de brievenbus gooien. Onderzoek leert dat het in petroleum gedrenkte oliepitten zijn. Alleen de buitendeur wordt door brand verwoest. Ook de zes pogingen tot brandstichting in de nacht van vrijdag 20 op zaterdag 21 januari richten weinig schade aan. De pyromaan heeft dit keer in petroleum gedrenkte proppen papier aangestoken en door de brievenbussen gegooid. De politie stelt een verscherpte surveillance in, vooral in stille straten.

 

25 JAAR GELEDEN

Januari 1992

woensdag 1 In het Friese Elsloo onthult oudejaarsvereniging Vesuvius de grootste nieuwjaarstunt in haar geschiedenis: het op tweede kerstdag bij Madame Tussauds' op de Dam gestolen wassenbeeld van de voormalige Sovjetleider Michael Gorbatsjov.
donderdag 2 De nachtbus hoeft niet te verdwijnen, zegt het GVB, nu er minder verlies is door een toename van het aantal reizigers.
vrijdag 3 De 60 stadsnomaden aan de Gevleweg barricaderen hun gekraakte terrein met betonblokken. Ze vrezen een dreigende invasie van andere stadsnomaden uit illegale kampementen die binnenkort worden ontruimd.
zaterdag 4 Voormalig PvdA-wethouder Jan Schaefer wil in 1994 meedoen aan de verkiezingen voor de deelraad binnenstad, om "dit nieuwe stadhuisje" van binnenuit op te blazen.
dinsdag 8 Alle 104 personeelsleden van de sigarettenfabriek BAT krijgen na de sluiting deze zomer een gouden handdruk – de fabriek draait winst.
woensdag 9 De Bijenkorf heeft een werkervaringsprogramma voor 200 tot 300 kansarmen, in het bijzonder allochtonen. "De mensen achter de toonbank moeten toch enigszins een afspiegeling moeten zijn van het klantenpubliek."
woensdag 15 De benoeming van de vrijzinnige Algerijnse islamgeleerde Mohammed Arkoun tot bijzonder hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam stuit op bezwaren van de twee grootste moslimorganisaties in Nederland, de Turkse TICF en de Marokkaanse Ummon.
vrijdag 17 Het aantal tasjesroven op bejaarden door Marokkaanse jongeren neemt volgens het tienerteam van de politie in Osdorp schrikbarend toe.
maandag 20 "We hebben nu een schoonmaakmiddel gevonden waar de milieu-inspectie geen bezwaar tegen heeft," zegt GVB-directeur Ben Smit bij de start van een grote schoonmaak van met graffiti bekladde metrostellen.
maandag 27 De Amerikaanse restaurateur Daniel Goldreyer eist f 200 miljoen smartengeld van het Stedelijk Museum, de gemeente Amsterdam, enkele kunstexperts en media na de kritiek op zijn restauratie van het schilderij Who's Afraid of Red, Yellow and Blue.
zaterdag 25 Jan Schaefer bereidt met vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en wijkopbouworganen een particulier referendum voor over de wenselijkheid van een deelraad voor de binnenstad.
dinsdag 28 De instelling van een deelraad voor de binnenstad wordt op de lange baan geschoven, nu na PvdA, Groenlinks en VVD ook D66 zwicht voor de druk van Schaefer en de zijnen.

dinsdag 28 januari 1992
Inval in renovatiepanden Transvaalbuurt
"Men zegt dat de Transvaalbuurt vroeger een gezellige buurt was", reageert een bange bewoonster na de nachtelijke actie van de politie in de Reitzstraat tegen de toegenomen criminaliteit. "Maar ik vind het hier naar. In het huis hier tegenover werd gedeald en prostitutie bedreven. Voor de islamitische slagerij is vorig jaar iemand vermoord." (Ruim een jaar later is een heel stuk van de straat gesloopt in afwachting van nieuwbouw, zoals de foto van Hans Aarsman laat zien.)
Bij de invallen in zeven gekraakte sloop- en renovatiepanden arresteert de politie 59 merendeels illegale buitenlanders. De arrestanten worden verdacht van georganiseerde straatberovingen, inbraken en zakkenrollerij. Belangrijkste werkterrein van de bendes is het Amstelstation. In de panden wordt een groot aantal geroofde koffers, tassen en portemonnees aangetroffen.
Er hingt in de buurt ook een "ontzettend bedreigende sfeer", zegt hoofdinspecteur G. Kalkhoven van bureau Linnaeusstraat. Sommige mensen durfden de straat niet meer op. Hij benadrukt dat het er niet om ging dat veel krakers illegalen waren. "De aanpak van criminaliteit staat bij ons voorop." Opsporing van illegalen heeft geen prioriteit, bevestigt politiewoordvoerder Klaas Wilting. Amsterdam telt ongeveer 30.000 illegalen, velen werken onder andere in naaiateliers en horeca.

50 en 25 jaar geleden: oktober 1966 en oktober 1991

50 JAAR GELEDEN

Oktober 1966

maandag 3 De Amerikaanse toneelschrijver Arthur Miller ontvangt na afloop van een openbaar interview door studenten in de Kleine Komedie een oude prent van Amsterdam en een witte provofiets.
dinsdag 4 Een gezelschap soepfabrikanten valt een welkom van het gemeentebestuur ten deel in het Stedelijk Museum.
dinsdag 11 De PvdA-raadsfractie dient een initiatiefvoorstel in om de vrijheid van demonstratie op te nemen in de Algemene Politie Verordening.
De nieuwe gebouwen van de Vrije Universiteit worden feestelijk in gebruik genomen. Studentenvakbonden betreuren het "kostbare vreugdebetoon" vanwege de onderwijsbezuinigingen.
woensdag 12 Op de wegen rondom het sportpark De Eendracht, dat nog in aanbouw is, komt een tijdelijk wielercircuit.
zondag 16 In de Sloterplas gaat de Cockelbockel te water, de eerste door amateurs gebouwde onderwatercabine die plaats biedt aan vier duikers en een radioverbinding heeft met de wal.
woensdag 19 De eigenaar van nachtclub The Blue Note op het Leidseplein koopt in de Korte en de Lange Leidsedwarsstraat zeven panden om er een beatcentrum te vestigen.
donderdag 20 De PTT onderzoekt de verdwijning van een envelop met f 100.000,- die de ABN vorige week vanuit het nieuwe postkantoor aan de Oosterdokskade aangetekend heeft verstuurd naar een bankfiliaal in het Brabantse Etten.
Een boete van f 100,- eist officier van justitie Jan Abspoel tegen schrijver Gerard van het Reve, die terecht staat voor zijn "smalende godslasteringen" in het tijdschrift Dialoog en in zijn boek Nader tot U.
zaterdag 22 Theater Frascati besluit om geen zaal meer te verhuren aan provo's voor hun wekelijkse teach-in. Locoburgemeester Peter Koets reageert teleurgesteld.
woensdag 26 Politierechter Romke de Waard geeft drie demonstranten drie weken cel (twee voorwaardelijk) voor het beledigen van een bevriend staatshoofd. Zij zouden tijdens een Vietnamoptocht "Johnson moordenaar" hebben gescandeerd, maar houden vol dat ze "Johnson molenaar" riepen.
donderdag 27 Gerard Cox en Eric Herfst van cabaretgroep Lurelei krijgen na de première van de voorstelling Relderelderel procesverbaal wegens "opzettelijke belediging van hare majesteit de koningin" in het liedje Arme Ouwe.
vrijdag 28 Jan Stikkers wordt in de kapel van de heiligen Addy en Mari in de Hartenstraat gewijd tot Vader Serapion, bisschop van de Syrisch-orthodoxe, Chaldeeuws-katholieke kerk.

Dinsdag 4 oktober
Contactverbod met provo voor buitenlandse journalisten
De Amsterdamse vreemdelingenpolitie beschouwt buitenlandse journalisten, fotografen en journalisten die contact zoeken met provo's voortaan als ongewenste vreemdelingen. Zij lopen de kans het land te worden uitgezet, omdat hun activiteiten de kans op verstoringen van de openbare orde "vergroten of zelfs animeren", zegt hoofdinspecteur J. Kuipers.
Eerder beschuldigde burgemeester Gijs van Hall de Amerikaanse cameraman André H. Carbe ervan dat hij provo's betaalde voor interviews. Carbe maakt een reportage over provo voor de Bayerische Rundfunk. "Wij hebben DM 2000 betaald voor hun medewerking", geeft hij toe. "Ik vind dat niet zo prettig, maar ik zie niet in waarom we níet zouden betalen."
De documentairemaker schreef aan Van Hall dat hij meerdere malen geprobeerd heeft medewerking van de autoriteiten te krijgen, steeds zonder resultaat. "Wanneer de film dan eenzijdig uitvalt, en ik betwijfel of u voldoende filmkundig bent om dat te kunnen beoordelen zolang de documentaire niet klaar is, is dat geheel voor uw verantwoordelijkheid."

 

25 JAAR GELEDEN

Oktober 1991

dinsdag 1 Schrijver Harry Mulisch geeft na 2,5 jaar zijn juridische verzet tegen de komst van het casino bij het Kleine-Gartmanplantsoen op.
woensdag 2 Het gemeentebestuur reserveert f 500.000,- om in 1992 alarmkastjes in woningen van 13.000 75-plussers te kunnen plaatsen.
zaterdag 5 Minister Hedy d'Ancona wil de helft van het begrotingstekort van f 20 miljoen voor het nieuwe voetbalstadion in Zuidoost dichten, mits Ajax en de KNVB een contract sluiten met de NOS over de uitzendrechten van de nationale voetbalwedstrijden. Maar de club wil de deur openhouden voor de commerciële omroepen.
donderdag 10 De Amsterdamse korpsleiding stelt een Surinaamse agent van bureau Warmoesstraat buiten functie vanwege ongewenste contacten met criminelen en handel in harddrugs.
zaterdag 12 Zeven spelers van het tweede elftal van voetbalvereniging FC Amstelland slaan de scheidsrechter knock-out en schoppen drie spelers van tegenpartij Buitenveldert het ziekenhuis in nadat hun vierde doelpunt is afgekeurd en worden gearresteerd.
dinsdag 15 Vrijwel alle gevangenen en een groot aantal bewakers van de Bijlmerbajes lopen na de warme lunch een voedselvergiftiging op.
donderdag 17 De gegevens over het ziekteverzuim bij de gemeente zijn volstrekt onbetrouwbaar als gevolg van het ingewikkelde computersysteem.
Meer belasting voor een grote, dikke hond en minder voor een klein keffertje, is de boodschap van een ambtelijke notitie over een nieuwe opzet van de hondenbelasting.
maandag 21 De Deense Ina Munck, weduwe van de kunstenaar Walter C. Gluck, alias Viktor IV, schenkt de nagelaten kunstwerken van de hippiekoning aan het Amsterdams Historisch Museum.
dinsdag 22 Als het aan het gemeentebestuur en winkeliersvereniging van de Kalverstraat ligt, maakt het asfalt binnen twee jaar plaats voor sierbestrating en verdwijnen de gesloten rolluiken en ontsierende buitenreclames.
donderdag 24 "Iedereen is het er over eens dat er dringend wat voor deze groep moet komen,", reageert directeur L. Tiel van het Sociaal Agogisch Centrum als het ministerie van Justitie weigert mee te werken aan de opvang en detentie van criminele jonge Marokkanen in een pand in de Pijp.
zaterdag 26 Schade aan door de dienst Parkeerbeheer weggesleepte auto's moet voortaan door de gemeente worden vergoed, oordeelt de arrondissementrechter in een proefproces.

Woensdag 9 oktober 1991
Who's Afraid of Red, Yellow and Blue blijkt overgeschilderd
De Amerikaanse restaurateur Daniel Goldreyer heeft het zwaar beschadigde schilderij Who's Afraid of Red, Yellow and Blue van Barnett Newman bij de renovatie inderdaad overgeschilderd met een verfroller. Het doek in het Stedelijk Museum werd in 1986 door een verwarde bezoeker ernstig beschadigd met een mes. De restauratie kostte maar liefst f 815.000,-, veel meer dan het begrote half miljoen, aldus het rapport van de commissie onder leiding van museumdirecteur Wim Beeren.
Beeren vindt de restauratie geslaagd, ook al wijken de structuur en kleur van het rode vlak nu af van het oorspronkelijke doek. Commissielid en museumrestaurateur Elisabeth Bracht denkt daar anders over. Goldreyer gebruikte acrylverf, die de originele olieverflaag heeft aangetast en niet meer kan worden verwijderd, zegt zij. Kees Aben, hoofd van de restauratieafdeling, reageert geschrokken op vragen van journalisten. "Ik wil mijn baan niet kwijt en het is niet mijn bedoeling het museum in een kwaad daglicht te stellen, maar de directie en de restauratoren spreken twee verschillende talen."